Sanat Tarihi Araştırmaları

  Osmanlı'da Edebiyat / Literatüre    Batı’da modernizm ile paralel olarak geliştiğini söyleyebileceğimiz ve dilimizde ‘’edebiyat’’ sözcüğünün karşılığını veren ‘’literature’’ kavramı, en genel anlamıyla bir metin sınıfı içinde yazılmış eserlerin tümüdür. Dilimizde genellikle ‘’tıp literatürü, mimarlık literatürü’’ gibi özellikle bir ilim dalı çerçevesinde kaleme alınmış metinlerin toplamı olarak nitelendirilir. Kelimenin terminoloji ve külliyattan günümüze edebiyat olarak evrilmesi, kitle iletişim süreciyle paralel olarak gelişmiştir.     Berna Moran’ın Edebiyat Kuramları ve Eleştiri adlı yapıtının ilgili bölümünde ele aldığı bir durum söz konusudur; ‘’edebiyat’’ kavramının iki ayrı kullanılışı. Berna Moran, durumu şu cümleleriyle özetlemiştir; ‘’ Bir adamın önüne iki yüz kitap koysanız; bunların içinde fizik, coğrafya, roman, kimya, şiir, felsefe, hukuk, tiyatro oyunları, matematik, sosyoloji kitapları bulunsa ve bu adama ‘’edebiyat kitaplarını bir taraf...

Yunanlılar kamusal ve kutsal mimari yapıtlarıyla hep gurur duymuşlardır; bu gururun İlkçağ’daki kaynağı, gösterişli ve kutsal olduğu herkesçe kabul edilen Atina Parthenon’udur. Antik Yunanlılar için Parthenon, özel bir başarı olarak değerlendirilmiştir. Osmanlı İmparatorluğuna katıldıktan sonra Yunanistan Avrupalılar tarafından ender olarak ziyaret edildiyse de 18. Yüzyılın ortasında bir İngiliz heyetinin Parthenon değerlendirmesiyle eskilerin bu yapıya atfettikleri şan tescillenmiş ve bu durum Yunan mimarlığının yeniden canlanmasına yol açmıştır. Batı uygarlığı mimarlığı ve sanatının temellerini oluşturan Antik Yunan’ın da, diğer tüm uygarlıkların mimari üslup ve anlayışlarını oluşturduğu süreçlerde olduğu gibi, başka bir uygarlıktan esinlendiğini görürüz; Mısır. M.Ö. 750 – 350 yılları arasındaki dönemde ortaya çıkarılan ilk heykeller ve kolon-kirişli taş mimari eserler Mısır modellerinden uyarlanmıştır. Platon’un Epinomis’de yazdığı gibi, kendileri de bu durumu açıkça kabul etmektedi...